Hoe signaleer je angst voor vallen en verslikken bij mensen met de ziekte van Huntington, en wat kun je hieraan doen? Dit leer je met het kaartspel dat HKNN ontwikkelde met promovenda Kristel Kalkers van Mijzo. Het nieuwe kennisproduct is speciaal voor verpleegkundigen en verzorgenden, om hen te ondersteunen in de dagelijkse praktijk. Het wordt gelanceerd én voor het eerst gespeeld op de HKNN Kennisdag op 7 november.

Je promoveerde vorig jaar met een onderzoek naar vallen en verslikken bij mensen met de ziekte van Huntington. Wat waren de belangrijkste resultaten?

‘Dat 52 procent van de cliënten bang is om zich te verslikken, en 47 procent bang is om te vallen. Dit heeft een grote impact op hun welzijn: als je bang bent om je te verslikken, vermijd je bijvoorbeeld de maaltijd, eet je minder of anders dan dat je normaal zou eten. En bij valangst kun je bepaalde activiteiten vermijden, of vaker in je stoel blijven zitten in plaats van te bewegen. Terwijl bewegen juist belangrijk is om níet te vallen. Anders word je alleen maar stijver.’

Wat kun je als zorgverlener tegen deze val- en slikangst doen?

‘In mijn aanbevelingen staat onder andere dat het belangrijk is om een behandeling op maat te bieden. Dat klinkt logisch, maar in de praktijk merk ik dat er niet direct wordt stilgestaan bij angst voor verslikken en vallen. Het wordt algauw gezien als “iets dat erbij hoort”. Dat is zonde, want het zorgt voor aanzienlijk minder kwaliteit van leven. Iets wat je kunt voorkomen als je er meer aandacht aan geeft.

Je zou eigenlijk van elke cliënt in kaart moeten brengen of er sprake is van angst voor vallen en verslikken, en vervolgens bedenk je een multidisciplinaire aanpak. Misschien moet een psycholoog aan de slag met de angst, een ergotherapeut met de inrichting van de kamer, een fysio met het versterken van de spieren of het schoeisel van de cliënt, of een logopedist met de slikproblemen. Ik maak momenteel een kaartspel voor verpleegkundigen en verzorgenden om angst te herkennen en aan te pakken. Dit kaartspel wordt op de HKNN Kennisdag voor het eerst gespeeld.’

Je promotieonderzoek is aanleiding voor de HKNN Kennisdag in op 7 november. Hoe kwam dat zo?

‘Het resultaat van een promotieonderzoek is stap 1, maar vervolgens is de vraag: wat gaan we hiermee doen in de praktijk? Die vertaalslag is belangrijk, anders blijft zo’n onderzoek maar op de plank liggen. Ik heb sprekers gezocht die zorgverleners handvatten kunnen geven bij het signaleren van angst en wat je er vervolgens aan kunt doen.

Zo geeft fysiotherapeut Jasper Huberts praktische tips over het voorkomen van vallen. En expert innovatie Carin Jansen van Mijzo vertelt over 3D-diner, een concept dat ze op locatie De Kloosterhoeve implementeren voor mensen met slikproblemen. Het is de bedoeling dat mensen na deze dag met veel nieuwe inzichten en tips naar huis gaan.’

Elke locatie van het netwerk krijgt het kaartspel kado. 

Geef je hier op voor de gratis HKNN Kennisdag ‘Aan de slag met vallen en verslikken’ >>